Endüstriyel Muhafazakârlar ve Tuhaf İnançları

Jeolojiden, biyolojiden ve astronomiden gelen sağlam kanıtlar dünyanın yaklaşık 4,5 milyar yaşında olduğuna işaret ederken, Reagan ve Bush gibilerini lider seçen tutucu Amerikan evanjelistlerinin (Amerikan halkının yaklaşık %40’ı) dünyanın yaklaşık 10‘bin yıl önce yaratıldığına samimiyetle inandığını biliyor muydunuz?

4,5 milyar yıl nerede, 10’bin yıl nerede! Bütün bilimsel verilere ve mantığa direnen ne tuhaf inançlar var hayatta değil mi?

Bunun gerçekten tuhaf bir inanç olduğunu düşünüyorsanız şimdi sıkı durun: Size ideolojik kökenleri taa Victoria dönemi İngiltere’sine dayanan neoklasik ekonomi ideolojisiyle (endüstriyel dogmatizm) şekillenmiş eğitim sistemimizin ürünü olan endüstriyel muhafazakârların nelere inandıklarına dair bazı ilginç örnekler vereceğim (bu bağlamda muhafazakâr yerine masal-sever de diyebiliriz).

1) Doğanın teknolojilerini görmeyen endüstriyel muhafazakârlar, insan teknolojileri ilerledikçe (!) uygarlığın da ilerlediğine samimiyetle inanırlar.

2) Özellikle son iki yüzyılda, doğanın kendine has teknolojilerinin (örn. iklim, okyanus ve tatlısu ekosistemleri) büyük hasarlar gördüğüne bakmaksızın endüstriyel muhafazakârlar, bugünkü arabalara, uçaklara, yollara, betonarme tesislere ve bilgisayarlara bakarak teknolojinin ilerlediğine yürekten inanırlar.

3) Endüstriyel muhafazakârlar, doğadaki biyo-çeşitliliğin ya farkında bile değildir, ya da bu çeşitliliğin insanlık için gereksiz olduğuna inanırlar.

İlginçtir, meslekleri gereği Markowitz’in portfolyo teorisini öğrenen ekonomistlerin bile çoğu biyo-çeşitliliğin önemini nedense kavrayamaz. Halbuki üzerinde düşünülecek olursa portfolyo teorisi bize biyo-çeşitlilik azaldıkça ekosistemin kırılganlaşacağını söyler.

4) Doğanın parasallaşmamış üretimini görmeyen endüstriyel muhafazakârların aklına üretim denince sadece insan üretimi gelir. Dolayısıyla, bütün ekonomik üretimin bir fabrika gibi, yani doğayı tamamen dışlayarak modellenebileceğine inanırlar.

Bugünkü ekoloji cahili banka ekonomistleri de bu inancın ürünleridir.

5) Bilim ve teknoloji denince, ekoloji ve uygarlık tarihinden pek anlamayan endüstriyel muhafazakârların aklına sadece insan yapımı alet-edevatlar gelir; dolayısıyla hayatımızdaki alet-edevat ve tesis miktarı arttıkça (doğal zenginliklerce fakirleşmemize bakmaksızın) zenginleştiğimize samimiyetle inanırlar.

6) Endüstriyel muhafazakârlar, hızla tükenen petrol, kömür ve doğal gaz gibi fosil enerji kaynaklarının yerine (ilerleyen teknoloji sayesinde) mutlaka yenilerinin bulunacağına ve bugünkü enerji tüketim düzeyinin sorunsuzca sürdürülebileceğine inanırlar.

7) Endüstriyel muhafazakârlar, Türkiye ve Endonezya gibi 3. dünya ülkelerinin Almanya gibi sanayileşmiş ülkelerin aynen izinden giderek (teknik eğitim, sanayileşme vs.) kalkınabileceğine samimi olarak inanırlar.

Bu inancın saçmalık düzeyi bir kasabada herkesin, kasaba zengininin yaptıklarını aynen taklit ederek zenginleşmeyi hayal etmesine benzetilebilir. Halbuki kasabanın zengini zaten önemli stratejik kaynakları önceden ele geçirdiği için zengin olmuştur.

Bu inancın bir sakıncası da, kasaba zengininin refah anlayışına özenen insanın kendi elindeki zenginlikleri görememesidir.

8) Endüstriyel muhafazakâr, Gayrısafı Milli Hasıla (GSMH) benzeri neoklasik ölçeklere bakılırsa büyüyen (!) dünyanın nasıl olup da ekolojik taşıma kapasitesinin küçüldüğünü hiç sorgulamaz; dolayısıyla, sanki dünyanın hiçbir fiziksel ve ekolojik sınırı yokmuş gibi, ekonominin sürekli büyüyebileceğine inanır.

9) Endüstriyel muhafazakarlar, teknoloji ilerledikçe (!) üretimin de hiçbir sınır tanımadan artacağına, dolayısıyla sürekli artan nüfusun dünya ve insanlık için hiçbir sorun yaratmayacağına inanır.

10) Endüstriyel muhafazakârlar, bugünkü sürdürülemez talana dayalı ve kartel dostu ekonomik büyümenin bedelinin gelecek nesillerce ödeneceğini ya anlamaz, ya da umursamazlar.

Tunç Ali Kütükçüoğlu

Konuyla ilgili diğer yazılarım:

  1. Endüstriyel Cehalet Nedir?
  2. En temel ekonomi hurafesi
  3. Bir ideoloji nasıl yaşatılır?
  4. Neoklasik ekonomi anlayışı
Reklamlar
Bu yazı Uncategorized içinde yayınlandı ve , , , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s